SA10357/KY73-PH26: Doğalgaz ve Petrolden Çok Daha Değerli Varlıklarımız Var…

Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

"Eloğlunun malı, AB tescili alınca 1dolardan 5 dolara çıkarken (buna Premium Price deniyormuş) bizimki değer kazanmıyor da, bilakis değer kaybedeni var. Malatya kayısımız örneğin, 2017’de tescil alıp %35 değer kaybederek dünyada bir ilki yaşamış."

Biliyorsunuz tarım konusuna her zaman özel önem vermişimdir. Salgın, savaş kıtlık, iklim krizi vs. söylentileri çıkmadan önce de doğal tarımı savunurdum. Bugün de tarım başlığı altına giren ancak daha spesifik bir alanda yapılan sohbeti dinleyince bir kere daha, ülkemizde ne kadar çok değerimizin heba olduğunu düşünmeden edemedim. 

SA10054/KY73-PH25: Var Git Ölüm, Bir Zamanda Yine Gel!

Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

"Toprakla bağımız kopunca ölümü de unutuyoruz. Sonra birden ortaya çıkıp acı yüzünü gösteriyor."

Ülkemizin güneydoğusunda olan (Maraş, Hatay, Osmaniye, Diyarbakır, Malatya), en az 10 ili etkileyen binlerce insanı öldüren, yüz binlercesini evsiz bırakan büyük felaketin üstünden 17 gün geçti. Ateş düştüğü yeri yakar ama bu, hepimizi yaktı. Şimdi bölgeyi yeniden onarmayı konuşuyoruz.

SA9320/KY73-PH24: ‘Bir Rüyâ'dan Arta Kalmanın Hüznü; Bursa…

Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

"Artık Bursalılar, Andre Gide’yi diz çöktüren eserleriyle, şifalı kaplıcalarıyla, lezzetli sularıyla, temiz havalarıyla, huzurlu evleri ve enfes meyve bahçeleriyle değil, dev sanayi kuruluşlarıyla övünüyorlar diye üzülüyorum."

Ahmet Hamdi Tanpınar Bursa için ‘Fetih’ten 1453 senesine kadar geçen 130 sene sade, baştanbaşa ve iliklerine kadar Türk şehridir’ diyor. 

Bugünün Türkiye’si için de tam bir Türk şehridir Bursa.

SA9271/KY73-PH23: Sokağa Tüküren Kendi Yüzüne Tükürmüştür…

Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

"Artık dağda, köyde veya şehirde yere atılan her çöp yağmurla dereye veya kanalizasyona oradan da denizlere ulaşıyor. İnsan elinin değdiği bütün dere ve ırmak kenarlarında çalı ve ağaç köklerine takılmış poşetler, pet şişeler, envâi çeşit atıklar görüyoruz ya hani, işte onlar yağmurla gökten inmiyor, hepsini biz atıyoruz."

Burada günlerce 'Marmara Denizi'nin nasıl kirlendiği ve açık kanalizasyona döndüğü' yazıldı, çizildi. Hep ifade edilen şuydu: "Marmara Denizi aslında göl sayılır. Dolayısıyla büyük denizlere oranla çok daha hızlı kirlenmesi beklenmeli ve erkenden önlem alınmalıydı."

SA8660/KY73-PH22: Tornavidayla Trafoya Saldıran Don Kişotlar'dan Bugüne

"Bu çağda 'ileri toplum' ve 'gelişmiş medeniyet' derken kastettiğimiz ölçü, geldiğimiz en üst nokta; insanların barış ve huzur içinde yaşayabildiği, can güvenliklerinden endişe etmedikleri toplumlar ve ülkeler tasarlamak konusundaki başarımızdır, diye düşünüyorum. Bugün eğer kötü niyet yoksa ölümden gayrı her derde çare bulunan bir çağı yaşıyoruz. "

Bugün size anlatacağım hikâyede belirli yaşın üstündekiler için şaşılacak bir şey bulunmuyor. Onlar anılarını tazeleyecekler ama 30 yaş altındakilere ‘vay be!’ dedirtecektir. Hikâyenin kahramanı bir yakınım ancak izni olmadığından gerçek ismini (Mehmet, diyelim) yazmayacağım.

SA8267/KY73-PH21: Kanlı Noel!

"Anavatan bu olaydan sonra 10 yıl belini doğrultmayı bekliyor diyelim. Gemisi yok, yeterli uçağı, askeri gücü yok, siyasi gücü yok, yok oğlu yok. 1974’e kadar bir yandan İngiltere’nin gönlünü yapma, diğer yandan ABD’nin tehditlerini savuşturma, bir başka taraftan BM’yi ikna diplomasisi için mekik dokurken, Rum çeteleri de Kıbrıs Türklerine kefen biçiyordu… "   

Bugün biraz Kıbrıs üzerinden hafızalarımızı tazeleyelim istiyorum. 'Yavru Vatan' hakkında ülkedeki hemen herkesin bir fikri vardır. Ailemizden yahut çevremizden birinin çocuğu Kıbrıs’ta ya üniversite eğitimi ya askerlik yapmış oluyor. Yaşı yetenler de ‘Kıbrıs Barış Harekâtı' ve süreçlerini hatırlayacaktır. 

Son yıllarda toplumun gezi ve tatil yapma çıtasının yükselmesinden kaynaklı yerli turist yoğunluğundan Kıbrıs da nasipleniyor. Şimdilerde (eğitim için gelen nüfusu bir kenara koyarsak) daha çok alışveriş, deniz ve kumar aktiviteleri ilgi çekiyor gibi. 

SA8120/KY73-PH20: Allah Erkeklere Zaten 4 Kadın Vermiş!

"Beğenip beğenmemekte veya inanıp inanmamakta özgürsünüz ama İslam hukukunun nikâha –akitleşmeye verdiği değer ve önemi hissediyor olmalıyız. Bu yapı kadın-erkek haklarından başka nikâh hukukunu önceleyen bir yapı. Ve toplumsal olarak bugün de bunu önceleyip, dikkat edebilsek eminim ki çok büyük sorunlar aşılabilirdi."

Dünya yine karışmaya meyletti, fakat bu seferki şimdiye kadar tecrübe ettiğimiz durumlardan biraz farklı görünüyor. Süper güç denilen ülke liderinin sözleri ve tavırları elle tutulur, ciddiye alınır gibi değil. ABD’nin Osmanlı'daki yönetim ve teşkilatlanma gibi bazı uygulamaları örnek aldığı söylenir. Keşke biraz da büyük devlet olma vakârını, devlet adamı terbiyesini örnek alabilselermiş. Sanki dünya gerilerde ve derinlerde hazırlanan bir plan dâhilinde genel bir delilik ve dengesizlik haline mahkûm edilmiş ve insan toplulukları da bu plana alıştırılıyor gibi. 

SA8023/KY73-PH19: Balkanlara Gitmeyin!

"Eva Hanım'ın anlattığı son hikâye de oldukça trajikomikti; eşinden dul maaşı alan bir kadın, eskiden 350 Avro alırmış, sonra 250 Avroya, en son da 57 Avroya düşürmüşler. Bunun üzerine Yunanlılar aralarında söyle espriler yapıyormuş; ‘57 avro nedir ki, bir tavernaya bile gidilmez.'"

Bu yazımda size ilginç Yunanistan seyahatimi anlatacağım. Konumuz bir gezi ve rehber nasıl olmaz? Çok güzel geçmesi gereken bir seyahati saçma sapan bir hale getirmek için neler gereklidir?

İlk olarak, emlak komisyonculuğu veya al-satçılık ile seyahat acenteliğini birbirine karıştıran bir tur firması bulmalısınız. İkincisi, firmaya layık bir rehber (bozuntusu) olmalı. Şöyle ki; rehberimiz otobüslerde muavinlik yapabilecek kapasitede olsa yeter. Üçüncüsü, mevzubahis firmayı bile isteye seçen lakayt insanlar. Dördüncüsü, bu ben ve benim gibi azınlıklar oluyor, bilmeden gelen basireti bağlanmışlar.

SA7968/KY73-PH18: Kafkas Tebeşir Dairesi

"Kendi doğuracağının da iyi ruhlu ve sağlıklı bir çocuk olma garantisi yoktur ama olsun. Eskiden ‘kuzguna yavrusu şahin görünür’ diye nükteyle ifade edilirdi ama bugün hakikaten, çiftler kendi prens ve prenseslerini dünyaya getireceklerine öyle inanıyorlar ki!"

‘İslam’da evlatlık yoktur’ beyanını bilirsiniz. Kısa ve kestirmeden verilmiş gibi görülen bu hükmün şartları, öncesi ve sonrası var elbette.

Cahiliye Araplarının pek çok konuda bizi hayrete düşürecek adetleri olduğu gibi evlatlık konusunda da tuhaf uygulamaları vardı. Mesela sokakta gördükleri, beğendikleri analı-babalı çocukları da evlat edinip soylarına dâhil etmek gibi.

SA7874/KY73-PH17: Esnafın Ahlâkı Bozulursa Toplumun da Ahlâkı Bozulur…

"Bugün, yalan söylemekte beis görmeyen, eksik tartan, bozuk-eski malı satmaya çalışan, işinde iyi olmadığı halde; mesela iki gün harç taşımakla usta, iki gün makas tutmakla terzi olduğunu ilan eden, özetle kötü ahlâklı, açgözlü esnafla karşı karşıyayız."

“Kerim Çelebi cönkü kuşağına sokunca, toplantıyı yönetecek nakip kalktı, arkasını Ahi Baba'ya dönmeden avlu kapısına kadar geriledi. Sağ çavuş su doldurduğu bakır tası, sol çavuş tuz kutusunu koşturdu. Nakip suya biraz tuz atıp tası iki eliyle başı hizasında tutarak bağırdı:

- Selâm olsun sizlere, ey doğru yolumuza girmişler! Selâm olsun ey ahilik kuşağı kuşanmışlar! 

SA7688/KY73-PH16: Mimar Sinan’ın Kopçası

"Yapılmış olanlar için bugün artık ne söylesek boş biliyorum, onlar açısından konu kapandı, ama yeni düşünülen, planlanan eserler için bu fikirlerimiz belki uygulanabilir diye bir umut benimkisi."

Vizyon, bugünlerde dilimizden düşmeyen çok kullanışlı, pek konforlu bir kelime. Biliyorsunuz, lügatimize başka medeniyetlerden girmiş binlerce sözcük var ve biz onları pek ala Türkçeleştirip, olumlu ve olumsuz eklerle güzelleştirerek kullanıyoruz. Aslı Fransızca olan vizyon da öyle, hem övmeye hem de yermeye yarıyor.

SA7558/KY73-PH15: Âfiyet’in Kanına Ekmek Doğrayıp Afiyetle Yemişler!

"Bu vurdumduymazlık, bu utanmazlık ve aymazlık devam ettiği sürece, daha çok Âfiyet’lerin hayatını gasp edecekler, daha fazlasının kanına ekmek doğrayıp afiyetle yiyecekler."

Bazen faydasız gündemin dışında çıkmak, herkesin konuştuğu popüler konulardan soyutlanmak gerekiyor. Ben de, genellikle geniş zamana ve zemine tekabül eden, dikkatle bakanların nazarından kaçmayan, aslında tüm insanlığı ilgilendiren konuları işlemeyi ve tartışmayı tercih ediyorum.  

Mesela aşağıda bahsedeceğim konu; ABD gibi, planlarına zeval getireceğini düşündüğü her değeri ve insanı ortadan kaldırabilecek devletler ve onlara kapılananlar var oldukça ve bu politikalarına arsızca devam ettikleri sürece insanlığın hafızasında duracak ve gündeminden hiç düşmeyecektir. 

SA7506/KY73-PH14: Çok İyisin, Ama Teşkilat Seni Tanımıyor

"Velhasıl siyasetin zemini ve kendini ifade biçimleri de yenilenmeli. Projeler, ilgilisinden oluşan küçük gruplara anlatılmalı. Halka bilgi vermek ve tanıtım yapmak için ise daha çok interaktif alanlar (internet medyası ve televizyonlar) kullanılmalı."

Ahmet Yaşar Ocak’ın, 'Selçuklular, Osmanlılar ve İslam' adlı; devlet, din ve siyaset ilişkisini incelediği kitabında yaptığı tespitler bir gerçeği daha iyi fark etmemizi sağlıyor. 

Ocak şöyle diyor: “Kısmen Emevi fakat asıl Abbasi dönemi, artık devlet ve İslam’ın birbirinden ayrılmayan birbiri içine geçmiş bir yapıya dönüştüğü çok önemli bir dönemdir. Maverdi’nin 11. yüzyılda ‘ed dinü ve’devletü tev’emani la yefterikan’ yani din ve devlet birbirinden ayrılmaz ikizlerdir şeklindeki meşhur veciz formasyonu, aslında de facto bir durumu tespit etmenin ötesinde, bütün bir İslam dünyasında geçerli olacak şekilde bir siyaset teorisinin temelini atmıştır. Artık İslam bundan böyle Osmanlı İmparatorluğu dâhil, bütün orta ve yeniçağların Müslüman devletlerinde cari olacak bir siyasi hüviyetiyle zamanımıza kadar gelecektir.

SA7456/KY73-PH13: Meclis Künefe…

"İnsan gezdikçe öğreniyor ve ufku açılıyor. Ancak çevremize ilgiyle ve sahiplenici bir bakış açısıyla bakmamız, memleketimize sahip çıkmamız lazım. Tabiî ki halktan, arkeolog, antropolog, tarihçi, sosyolog, tabip, hukukçu bilinciyle hareket etmesini beklemiyoruz. Halk, öncelikle insani ihtiyaçlarının peşine düşer, çalışır, eğlenir ve toplumun devamı için ürer, geneli rutin bir sarmalın içindedir yani…"

Bu yazımda başka bir konudan bahsetmeyi düşünüyordum ancak geçtiğimiz hafta Gaziantep ve Hatay gezisi yapınca oralarda gördüklerimi, duyduklarımı ve edindiğim izlenimleri derleyip bunların üzerinden her zamanki gibi topluma biraz mesaj vermek istedim. 

Mesaj vermesek olmaz, çünkü dertliyiz. Ne demiş Ozan ‘aşk adamı ağlatır, dert adamı söyletir…’ Antep ve Hatay’a gidiyorum dediğimde en az on kişiden; şunu ye, bunu tat, falanda şu yemek var benzeri tavsiyeler aldığım zaman, içimden ‘yahu bu milletin yemekten başka bir keyfi yok mu?’ diye düşündüğümü söyleyeyim. Belki de ilgi alanlarımı bildikleri için -nasılsa tarihi kültürel yerleri gezer, yemeği düşünemez- aç kalır diye beni kolladılar. 

SA7429/KY73-PH12: Nasreddin Hoca'nın Saçaklı Mantığı

"Kapitalizm eleştirisini sonuna kadar yaparken, teoride her şeyiyle mükemmel olduğu savunulan İslami düşünce sistemi; yaşadığımız karmaşık dünya içinde nerede, nasıl duracağımızı tarif edecek, yolumuzu bulmamıza yardımcı olacak, yönlendirme levhalarını belirlemede pratikte çekimser ve ilgisiz kalıyor."

Nasreddin Hoca’nın ‘Hindi’ fıkrasını bilirsiniz, bilmeyenler için anlatayım;

Hoca bir gün pazarda gezerken, rengârenk, parlak tüylü papağanların epey iyi fiyatla satıldığını görmüş. Hemen eve koşup hindisini kaptığı gibi pazara gelmiş, papağan satanların karşısına daha yüksek fiyatla tezgâh açmış. Ancak zaman geçtikçe papağanlar satılırken Hoca'nın hindisine kimse bakmıyormuş. Hoca canı sıkkın sormuş, "Sizin papağanlar tek tek giderken benim hindi niye satılmıyor? Demişler ki, "Bunun mahareti var süslüdür, hem de konuşur… "

SA7400/KY73-PH11: Kabahati Gelin Etmişler Kimse İstememiş!

"Yetkililer, görevliler, danışmanlar vs.den de çağrılarımıza, ihtiyaçlarımıza cevap vermelerini bekliyoruz. Sorular ve sorunlar karşısından araştırıp çözüm bulmalarını istiyoruz."

İstanbul’a, İzmir’e, Bursa’ya, şehirlerimize, köylerimize neler olduğunun farkında mısınız? Hayatımızın, işimizin, sanatımızın, mimarimizin, sağlığımızın nereye gittiğini, istikametimizi anlayabiliyor musunuz? Çoğunluğun anladığını biliyorum. Fakat birey olarak hızla akan suyun önündeki küçük dal parçaları gibi olduğumuzun da farkındayım.

SA7350/KY73-PH10: Ağaç Seçimi ve Dikimi Padişahları İlgilendirirdi

"Üç kıtaya hükmeden Osmanlı Padişahı'nı İstanbul’a dikilecek ağaçla alakadar eden kudret, dikkat ve hissiyatı anlayamazsak medeniyetimizin farkına varamaz ve ufkumuz geliştiremeyiz diye düşünüyorum."

Geçen Haziran, İstanbul Fatih’te sokakta yürürken aniden burnuma mis gibi, zihin açan bir koku geldi. Önce anlayamadım, sağa sola baktım, yoğun parfüm süren biri mi geçti yanımdan diye, ancak tüm sokak kokmuştu, parfüm olamazdı. Meğer bir tanecik ıhlamur ağacı varmış köşede. Allah’ın bir hikmeti işte kesilmekten kurtulmuş. 

Ihlamur çiçeği güzel kokmasının yanında çayının da kış hastalıklarına iyi geldiğini çoğumuz biliriz. Ülkemiz iklim koşullarına uyumlu olması nedeniyle çoğu bölgemizde yetişebilen ıhlamurun kurutulmuş çiçeğinin kilo fiyatı çarşı pazarda 200 Lira'dan başlıyor. 

SA7274/KY73-PH9: Suçun Magazini

"Birisi çıkıp dünyanın genelinde bu haberler ilgi uyandırır ve bu şekilde verilir derse, ona söyleyeceğim kısa ve net cümle şu olur; aileyi, kadını, çocuğu ve aslında insani değerleri aşağılayan her türlü kurumu ve durumu reddediyorum."

Haber ve habercilik etiği konusunda uzun zamandır düşünüyorum. Sosyal medyada da yeri ve zamanı geldikçe kaygılarımı paylaştığım olmuştur. Bundan sonra da devam edeceğim. Aynı kaygıları taşıyan benden başka pek çok duyarlı insanın olduğunu da biliyorum. 

Paylaşımlarıma çoğu zaman yetkili kişileri de dâhil edip, etiketleyip haberdar olmalarını istedim, fakat bu alanda olumlu bir gelişme olmadı. Tabi onların başı kalabalık, beni mi takip edecekler ama belki danışmanları ve çevrelerindeki ilgililer ben ve benim gibi düşünenleri, hatta bundan canı yanan bizzat basın-medya mağduru olan vatandaşları dikkate alabilirlerdi. Lakin o da yok. 

SA7198/KY73-PH8: Fatihler Değil Okuduğunu Anlayan Çocuklar!

"Evet, en küçüğünden en büyüğüne kadar herkes işini iyi yapmalı; en başta da anneler…"

“İşini en iyi yapan vatanını en çok sevendir” sözünü sıklıkla duyarız. Hayat hakkında özet ve gerçekçi bir ders veren, askerlik kaynaklı bu sözün anonim olduğu sanılıyor. Ama İslam medeniyetinde; Hz. Muhammed’e atfedilen “Allah işini en iyi yapanları sever ve işini iyi ve güzel yapmak ibadettir” anlamında pek çok tavsiye (hadis) ayrıca Kuran’da da bu mealde ayetlerin olduğunu biliyoruz.

SA7131/KY73-PH7: Avrupa Müslüman Olsa!

"Çocuklarımıza henüz küçük yaşlarda hayvanlarla birlikte yaşamanın kurallarını, onların da doğanın bir parçası olduğunu öğretelim. Peşinen sevdirelim demiyorum zira sevmek insani duygularda bir üst basamaktır. İlk aşama saygı duymak, hayat haklarını kabul etmektir."

Hayvan beslemek (aslında) hayvan sevmek anlamına gelmiyor.

Geçen gün oturduğum bloğun orta bahçesinde şahit olduğum bir olaya sosyal medyada kısaca değinmiştim, burada bir kez daha mevzûu açmak ve konu üzerinden hayvanlarla olan ilişkimizden bahsetmek istiyorum.