SA12038/EK142: 2026 Dünya Finansal Krizi

 Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:

Çevirisini yayınladığımız analiz, Killing the Host (Ev Sahibini Öldürmek) , The Collapse of Antiquity (Antik Çağın Çöküşü) ve The Destiny of Civilization (Medeniyetin Kaderi) adlı eserleri CounterPunch Books tarafından yayımlanan yazar Michael Hudson'a aittir ve 2026'da yaşanan Küresel Finans Krizi'ne odaklanmaktadır.

Seçkin Deniz, 22.06.2026, Sonsuz Ark

The 2026 World Financial Crisis

Faiz oranları, sanki bu durum yatırımcıları enflasyon riskinden koruyacakmış gibi yükseliyor. Gerçek şu ki, bu durum ekonominin zaten başlamış olan çöküşle başa çıkma yeteneğini daha da azaltacaktır.

SA11903/EK128: Sol Neden Merkez Bankası Bağımsızlığını Savunmalı?

 Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:

Çevirisini yayınladığımız analiz, Jacques Delors Enstitüsü'nün danışmanı, Alternatives Economiques'in eski genel yayın yönetmeni ve İnsan Hakları Yüksek Temsilcisi Josep Borell'in eski metin yazarı Guillaume Duval'a aittir ve ABD Başkanı Trump'ın FED Başkanı Powell'e yönelik 'faizi indir' baskısına karşı solun merkez bankalarının bağımsızlığını savunması gerektiğine odaklanmaktadır.

Seçkin Deniz, 16.03.2026, Sonsuz Ark

Why the Left Must Defend Central Bank Independence

Donald Trump'ın Federal Rezerv'e yönelik saldırısı, ilerici kesimleri parasal özerkliğin demokratik bir gereklilik olduğuna nihayet ikna etmeli.

Donald Trump, 1913'te kurulan saygın ABD merkez bankası Federal Rezerv'in bağımsızlığına meydan okumayı amaçlıyor. ABD Başkanı seçildiğinden beri, ülkeyi ve ekonomisini yönetme hakkının yalnızca kendisine ait olduğuna ve Fed'in kendisine itaat etmesi gerektiğine inanıyor.

SA10953/AF32: Para Politikasının Etkisini Yanlış Okumak

Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:
Çevirisini yayınladığımız analiz, Peterson Uluslararası Ekonomi Enstitüsü Başkanı Adam Posen'a aittir ve Amerikan Merzkez Bankası FED'in uyguladığı para politikalarına odaklanmaktadır. Analistin önerisi şöyle özetlenebilir: "ABD para politikasının birçok kişinin düşündüğünden daha gevşek olması, Fed'i Eylül ve Kasım aylarında faiz indirimine gitmekten vazgeçirmemelidir. Risk yönetimi perspektifinden bakıldığında, enflasyonun düşüş eğilimini sürdürmesi ve işsizliğin artması halinde, resesyonist bir kaymayı önlemek için politikayı gevşetmek ihtiyatlı bir yaklaşım olacaktır (en azından Kasım ayındaki ABD seçimlerinin ekonomik etkileri gelecek yıl netleşene kadar)." 
Seçkin Deniz, 05.09.2024, Sonsuz Ark 

Misreading the Impact of Monetary Policy

"ABD Merkez Bankası'nın ekonomiyi aşağı çektiği uyarısında bulunanlar büyük bir yanılgı içindedir. Çok kısıtlayıcı olmaktan uzak olan ABD para politikası, 500 baz puanlık faiz artışından sonra bile finansal piyasaların ve daha geniş ekonomik koşulların sağlamlığına bakılırsa, neredeyse kesinlikle çok gevşektir."

Dünyanın dört bir yanından merkez bankacılarının katıldığı bu yılki Jackson Hole Ekonomi Sempozyumu, para politikasının daha geniş ekonomik ve finansal koşulları etkilediği kanal olan parasal aktarım mekanizmasına odaklanmakta haklıdır. ABD Merkez Bankası Mart 2022 ile Temmuz 2023 arasında faiz oranlarını 500 baz puan artırmış olsa da, ABD reel ekonomisine veya finansal sistemine çok az zarar verilmiş gibi görünüyor.

SA10403/SD2896: ABD'de İyi Zamanları Sona Erdirebilecek Kötü Şeyler

 Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:

Çevirisini yayınladığımız analiz, Washington DC'deki Ekonomi ve Politika Araştırmaları Merkezi'nde kıdemli ekonomist olarak görev yapan Dean Baker'a aittir ve ABD'nin ekonomik durumuna odaklanmaktadır.

Seçkin Deniz, 16.10.2023, Sonsuz Ark 

Bad Things That Could End the Good Times

Herkesle birlikte (tamam, Cumhuriyetçiler hariç) ben de son birkaç haftadır aldığımız harika ekonomik haberleri kutluyorum. Enflasyon açıkça yavaşlıyor, işsizlik oranı düşük seyrediyor, reel ücretler artıyor, yatırımlar hızla büyüyor ve yeterince hızlı olmasa da yeşil dönüşüm hepimizin hayal edebileceğinden daha hızlı ilerliyor.

SA10251/SD2794: Amerika'nın Ekonomisi Uçurumun Kenarında

  Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:

Çevirisini yayınladığımız analiz, 1989-1993 yılları arasında George H.W. Bush'un Ekonomik Danışmanlar Konseyi'nin başkanlığını yapmış ve ABD'nin resmi enflasyon tahminlerindeki hataları ortaya koyan bir kongre danışma organı olan Boskin Komisyonu'na başkanlık eden, Hoover Enstitüsü'nde kıdemli araştırmacılık yapan, Stanford Üniversitesi ekonomi profesörü Michael J. Boskin'e aittir ve ABD'nin çözülen, çöken ve kontrol edilemez boyutlara ulaşan ekonomik durumuna ve vergi- para politikalarına odaklanmaktadır. Genel hatlarıyla Amerikan ekonomisinin fotoğrafını çeken analistin şu cümlesi özet sayılabilir: "Bugünkü durum Amerika Birleşik Devletleri için eşi benzeri görülmemiş bir durumdur. Ekonominin zaten tam istihdamda olduğu bir dönemde hükümet harcamaları hiç bu kadar artmamıştı. Beyaz Saray ve Kongre, borç limitini askıya almak ve harcamalara bazı mütevazı kısıtlamalar getirmek için bir anlaşmaya varabilmiş olsa da, büyük bütçe savaşları henüz başlamadı."

Seçkin Deniz, 03.07.2023, Sonsuz Ark 

America’s Economy on the Edge

"ABD ekonomisi şu ana kadar bir durgunluktan kaçınmış gibi görünse de, birçok tahminci önümüzdeki aylarda hafif bir durgunluk bekliyor ve öncü ekonomik göstergeler 14 aydır devam eden düşüşünü sürdürüyor. Durum istikrarsız ve pek çok şey mali ve parasal politikalara bağlı olacak."

Büyük ekonomilerin çoğu resesyonla flört ediyor ya da resesyona giriyor. Kanada ve İsveç kendilerini uçurumun kenarından yeni kurtarmış gibi görünürken, Avrupa'nın en büyük ekonomisi Almanya, iki çeyrek üst üste negatif büyümenin ardından şimdiden teknik resesyona girmiş durumda.

SA10092/SD2706: Bir Başka Öngörülebilir Banka Başarısızlığı

 Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:

Çevirisini yayınladığımız analiz, Dünya Bankası'nın eski baş ekonomisti (1997-2000), ABD Başkanı'nın Ekonomik Danışmanlar Konseyi'nin başkanı ve Karbon Fiyatları Üst Düzey Komisyonu'nun eş başkanı, Uluslararası Kurumsal Vergilendirme Reformu Bağımsız Komisyonu üyesi, 1995 IPCC İklim Değerlendirmesi'nin başyazarı, Nobel ekonomi ödülü sahibi ve Columbia Üniversitesi'nde Profesör olan Joseph E. Stiglitz'e aittir ve SBV temelinde ABD'de batan bankalara odaklanmaktadır. Analistin, "Silikon Vadisi Bankası'nın çöküşü, hem düzenleyici hem de parasal politikanın yürütülmesindeki derin başarısızlıkların simgesidir. Bu karmaşanın yaratılmasına yardımcı olanlar zararı en aza indirmede yapıcı bir rol oynayacaklar mı ve hepimiz - bankacılar, yatırımcılar, politika yapıcılar ve kamu - sonunda doğru dersleri alacak mıyız?" şeklindeki sorusu Küresel Satanist-Kapitalist sistemin çöküşünün bir itirafı niteliğindedir.

Seçkin Deniz, 23.03.2023, Sonsuz Ark 

Another Predictable Bank Failure

ABD'deki girişim destekli teknoloji start-up'larının neredeyse yarısının bağlı olduğu Silikon Vadisi Bankası'na (SVB) yönelik saldırı kısmen bildik bir hikayenin tekrarı olsa da bundan daha fazlası. Bir kez daha, ekonomi politikası ve mali düzenlemelerin yetersiz olduğu kanıtlandı.

SA9783/SD2489: Faiz Artışları Tek Başına Enflasyonu Durduramaz

  Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:

Çevirisini yayınladığımız analiz, eski Dünya Bankası Grubu baş ekonomisti, American Economic Review'un baş editörü ve Yale Üniversitesi'nde Ekonomi Profesörü olan Pinelopi Koujianou Goldberg'e aittir ve Enflasyon-Faiz ilişkisine odaklanmaktadır. "Faiz oranlarının hızla yükseldiği bir çağda, daha yüksek borç ödeme maliyetleri, kaçınılmaz olarak, çok ihtiyaç duyulan altyapı yatırımları da dahil olmak üzere mali harcama kesintilerine yol açacaktır." uyarısında bulunan analist böylece Erdoğan'ın piyasanın aşırı baskısına ve şantajlarına rağmen faizi yükseltmemekte neden haklı olarak kararlı olduğunu da tescil etmektedir. 'Amerikalıların geliri tatmin edici olmayan işleri kabul etmemesinin olumsuz etkilerinin yapılması zorunlu olan bu işlere ihtiyacı olan göçmenleri önemli hale getirdiğini' vurgulayan analist, Türkiye'de özellikle CHP-İP-Ümit Özdağ tarafından sıklıkla gündeme getirilen göçmen düşmanı politikaların arka planında yatan temel nedenin de görülmesini sağlamaktadır. Mültecilerin-göçmenlerin ekonomiye olumlu katkılarını gören muhalefetin hükümetin ekonomide başarılı olmasını istemediği açıktır; irrasyonel tepkilerinin ve mülteci düşmanlıklarının kökeninde de tıpkı terör ve darbe gibi konularda olduğu gibi ABD Başkanı Joe Biden'ın ve ekibinin talimatları doğrultusunda Erdoğan'ı başarısız kılacak küçük taktik söylemlerle yol almaya devam etmek vardır. Erdoğan bütün bu organize saldırıların temel nedenini gayet net bir şekilde anlamaktadır ve gerekli tedbirleri de almaya devam etmektedir.

Seçkin Deniz, 12.08.2022, Sonsuz Ark 

Rate Hikes Alone Won't Curb Inflation
"Amerika'nın zirve yüksek enflasyon oranı, büyük ölçüde arz yönlü kıtlıklardan kaynaklandığından, talebi baskılayan para politikaları tarafından düşürülmeyecek. Durum, arz yönlü darboğazları hafifletmek ve mevcut, istekli işçi sayısını arttırmak için önlemler alınmasını gerektiriyor."

ABD'de enflasyon yeni zirvelere ulaşırken, ekonomistler, talebi frenlemek ve fiyat artışını dizginlemek için Federal Rezerv'in faiz oranlarını ne kadar yükseltmesi gerektiğini tartışıyorlar. Bazı yorumcular, Fed'in 1980'lerin başında faiz oranlarını %20'ye kadar yükselten Fed Başkanı Paul Volcker kadar agresif olması gerektiğine inanıyor.

SA9765/SD2475: ABD Resesyonda mı?

  Sonsuz Ark/ Evrensel Çerçeveye Yolculuk

Sonsuz Ark'ın Notu:

Çevirisini yayınladığımız analiz, eski ABD Başkanı Bill Clinton'ın Ekonomik Danışmanlar Konseyi üyesi olarak görev yapan, ABD Ulusal Ekonomik Araştırma Bürosu araştırma görevlisi ve Harvard Üniversitesi Sermaye Oluşumu ve Büyüme Profesörü Demokrat Jeffrey Frankel'a aittir ve ABD ekonomisindeki resesyon (durgunluk) iddialarına odaklanmaktadır. Diğer demokrat analistler gibi, analistin, 28 Temmuz 2022'de açıklanan ikinci çeyrek GSYİH büyümesine ilişkin ön tahmininin negatif çıkması durumunda ABD ekonomisinin resesyona (durgunluğa) gireceği gerçeğine nasıl baktığını gözlemlemek dikkat çekicidir. Beyaz Saray Sözcüsü Karine Jean-Pierre, 26 Temmuz 2022 Salı günü, Ulusal Ekonomik Araştırmalar Bürosunun "resesyon" için belirli bir tanımı olduğunu ve Beyaz Saray'ın da bu tanımı baz aldığını belirterek (28 Temmuz Perşembe günü açıklanan ve birinci çeyrekte %-1,6 negatif çıkan büyüme sonrası, ikinci çeyrekte de %-0.9 olan) gayrisafi yurtiçi hasıla (GSYH) verilerini "resesyon" olarak nitelendirmeyeceklerini açıklayarak verilere yönelik 'keyfî' bir kayıt düşmüştür. 18 Temmuz 2022'de yayınlanan ABD Ulusal Ekonomik Araştırma Bürosu üyesi analistin telif ettiği aşağıdaki analiz bu 'keyfî' kaydın gerekçesini izah etmekte ve nesnel değerlendirmelerin ABD'yi 'bağlamadığını' kanıtlamaktadır: "Doğru, iki ardışık çeyrek kuralı, çoğu gelişmiş ekonominin -özellikle Avrupa'da- resesyonda olup olmadığını belirlemek için kullanılır. Ancak tüm ülkelerde ana kriter değildir." Adınız ABD ise istediğiniz her şeyi tersyüz edebilirsiniz anlamına geliyor bu tutum; oysa dünya her şeyin farkındadır ve ABD artık yolun sonundadır. FED Başkanı Jerome Powell, 27 Temmuz 2022'de politika faizini 75 baz puan artışla yüzde 2,25-2,50 seviyesine çıkarmış ve yine aynı irrasyonel tutumu sergilemiştir: "ABD ekonomisinin şu anda resesyonda olduğunu düşünmüyorum"

Seçkin Deniz, 29.07.2022, Sonsuz Ark 

Is the US in Recession?

"Bu ayın sonlarında ABD ekonomisinin resesyonda olduğunu iddia eden bir manşet dalgası çıkarsa şaşırmayın. Ancak böyle bir değerlendirme, üç önemli kusuru olan bir akıl yürütme zincirine bağlı olacaktır."

28 Temmuz'da Amerika Birleşik Devletleri Ekonomik Analiz Bürosu (BEA), ikinci çeyrek GSYİH büyümesine ilişkin ön tahminini yayınlayacak. Yaklaşan duyurunun gözlemcileri koltuklarının ucunda ve birçoğu bunun ABD ekonomisinin 2022'nin ilk yarısında resesyona girdiğini doğrulamasını bekliyor. Ancak duyuru bunu söylüyor gibi görünse de, gerçek daha karmaşık.

SA7828/SD1424: ABD'nin Ağır Borç Krizi; Modern Parasal Kaçınılmazlıklar

Sonsuz Ark'ın Notu:

Aşağıda çevirisini yayınladığımız analiz, bir finans şirketinin ortağı olan Robert H. Dugger'a aittir ve ABD'nin yaşadığı Ağır Borç Krizi'nden çıkmak için üretilen Modern Para Teorisi-Modern Monetary Theory (MMT)'ye yönelik olumlayıcı değerlendirmeler içermektedir. "MMT, gerekli değişiklikleri yapmanın bir yolu olarak görülmektedir. Bir hükümetin kendi para birimiyle borç alırsa istediği kadar harcama yapabileceği ve merkez bankasının hükümetin borcunu, kabul edilemez ölçüde yüksek bir enflasyon üretmediği sürece gerektiği kadar satın alabildiği kanısındadır." diyen Dugger, FED'in Hükümet'in borçlarını satın alabilmesinin koşullarını izah etmeye çalışmaktadır. ABD devleti borçlarını ödemekten ziyade, kendi parası cinsinden borçlanma özgürlüğünü kullanmaya zorlanmakta, ABD ekonomisi de parasal olarak sonsuza dek genişleme riski altında her geçen gün daha da çökmektedir. Dünyanın en iyi ekonomistlerinin herhangi bir çözüm bulamadığı bu derin krizin savaşlarla atlatılmaya çalışılması dünya için gerçek bir tehdittir. Bugün Başkan Trump'ın dünyayı açık şantajlarla ve yaptırım tehditleriyle alt üst etmesinin açıkça Suud hanedanı gibi diktatör yapılardan para istemesi ABD'nin yaşadığı sefaletin en net örneklerinden biridir. Türkiye, S400'leri teslim aldığı bugünlerde ABD'nin tehditlerine karşı aldığı/alacağı tedbirleri dikkatle planlamalıdır.

Seçkin Deniz, 13.07.2019

Modern Monetary Inevitabilities

"Cesur ve yeni bir sınırı temsil eden Modern Para Teorisi ile ilgili tüm söylemler için, ABD Federal Rezerv Bankası (FED)'in 1940'larda savaş harcamalarını finanse ettiğini, ABD'nin daha önce bu yoldan geçtiğini unutmak kolaydır. O zaman, şimdi olduğu gibi, sorun devlet borcu ile ilgili değil, borcun amacı ve gerekçesiyle ilgiliydi."

Yakın tarihli bir Proje Syndicate yorumunda, Austin'deki Teksas Üniversitesi'nden James K. Galbraith, Modern Para Teorisi-Modern Monetary Theory (MMT)'ni savunuyor ve MMT, federal açıklar ve merkez bankası bağımsızlığı arasındaki ilişkiler hakkındaki yanlış anlamaları düzeltiyor. Ancak Galbraith, belki de en önemli olanı araştırmıyor: MMT'yi etkili bir şekilde uygulamak için gereken politik koşullar.