1 Mayıs 2018 Salı

SA6055/SD966: Facebook ve Çevrimiçi Mahremiyetin Geleceği

Sonsuz Ark'ın Notu:
 Sosyal medya platformlarının ABD, Rusya, Fransa, İngiltere, Çin, Almanya, İsrail ve diğer güçlü istihbarat ağlarına sahip ülkelerin istihbarat örgütlerince 'özellikle tasarlandığı, kurulduğu ve/veya ortak olarak kullanıldığı' herkesin bildiği bir sır olarak yerini korurken, Trump'ın seçilmesine yönelik manipülasyonlara hizmet etmek için Facebook üzerinden yürütülen gösteri amaçlı soruşturma sonrası ABD'de ve Avrupa'da 'Çevrimiçi Mahremiyetin Geleceği' tartışılıyor. Aşağıda çevirisini yayınladığımız analiz, başlığın aksine, Cambridge Analytica'nın Facebook'tan elde ettiği verileri kötüye kullanması sonrası ortaya çıkan 'Büyük Çevrimiçi Mahremiyet İhlali'nin ortadan kaldırılmasına yönelik bir yaklaşım sergilememektedir. Artık ticarî bir değer olarak kişisel verilerin toplanması, satılması nasıl vergilendirilir, kullanıcılar nasıl özgürce, profillerini ve arkadaş bağlantılarını koruyarak platform değiştirebilirler konusu, 'Mahremiyet İhlali' yerine konarak işlenmektedir. Analiz dikkatle incelenirse, Avrupa Birliği'nin, 25 Mayıs'ta (2018) yürürlüğe girecek olan Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü (GDPR) ile asıl amacının sosyal medyada kişisel mahremiyetin korunması olmadığı, AB'nin kendi izni ve kontrolü dışında veri izlenmesinin önüne geçmek istediği ve bu verilerin ticârî bir değer olarak işlem görmesiyle birlikte elde edeceği vergilerin kaygısını güttüğü net bir şekilde anlaşılacaktır. Şu artık değiştirilemez durumdadır; herhangi bir iletişim aracı (Akıllı Telefon veya sosyal medya platformları) kullanan herhangi biri asla mahremiyet gibi bir değere sahip kılınarak saygı görmeyecektir.
Seçkin Deniz, 01.05.2018

Facebook and the Future of Online Privacy


"AB, yeni gizlilik standartları ve çevrimiçi kişisel veri pazarlamacılarının daha fazla vergilendirilmesi önerisiyle Facebook'taki beğenilerin kötüye kullanımına verdiği tepki ile başı çekmiştir. Yine de daha fazlası gerekli ve uygulanabilirdir."

Facebook'un kurucularından Chris Hughes, kısa bir süre önce Facebook'un kamuoyu tarafından incelenmesinin “çok gecikmiş” olduğunu belirtiyor: “Bu soruların birçoğunu daha önce cevaplamak zorunda kalmamaları beni şoke ediyor."

Özellikle Avrupa'daki bilgi teknolojisi sektöründeki liderler, Facebook'un (ve diğer portalların) yıllardır yaptığı suistimallere karşı uyarılarda bulundular. Onların içgörüsü ve pratik önerileri özellikle şimdi çok önemli.


Yasin Öztürk/Anadolu Agency/Getty Images

Facebook CEO'su Mark Zuckerberg'in ABD Senatosu'ndaki ifadesi, kullanıcılarına ait kişisel verileri saklayan bir şirkete karşı kamu güvenini sarstı. İfadenin en önemli anı, Illinois Senatörü Richard Durbin'in, Zuckerberg'e kaldığı otelinin adını ve o hafta mesajlaştığı kişileri, Facebook'un izlediği ve kullandığı kişisel veriler gibi rahatça paylaşıp paylaşmayacağını sorduğu andı. Zuckerberg, bu bilgileri rahatlıkla veremeyeceğini söyledi. Durbin, “Sanırım bu her şeyle ilgili olabilir” dedi. “Gizlilik hakkınız.”

Facebook'u eleştirenler bu noktayı yıllardır hatırlatıyor. Avrupa'nın en iyi BT uzmanlarından biri ve çevrimiçi gizliliğin önde gelen savunucusu olan Stefano Quintarelli (ve yakın zamana kadar İtalyan Parlamentosu'nun bir üyesi idi), Facebook'un pazardaki konumunu ve çevrimiçi kişisel verilerin kötüye kullanılmasını ısrarla eleştirdi. Quintarelli'nin uzun zamandır güçlü bir şekilde savunduğu fikri şuydu : "Her birimiz online profilimizin kontrolünü elimizde tutmalıyız, ki bu profil portallar arasında kolayca aktarılabilir olmalıdır. Facebook’u sevmemeye karar verirsek, Facebook’ta kalan bağlantıları kaybetmeden başka bir portala geçebilmeliyiz."

Quintarelli'ye göre, Cambridge Analytica'nın Facebook'tan elde ettiği verileri kötüye kullanması Facebook'un sorumsuz iş modelinin kaçınılmaz bir sonucuydu. Facebook, kişisel verilerin kötüye kullanılmasının, Cambridge Analytica'nın Facebook'tan edindiği kişisel profilleri istismar etmekle sınırlı olmadığını kabul etti.

Quintarelli, bana, altı yıl süren hazırlık ve tartışmaların ardından 25 Mayıs'ta (2018) yürürlüğe girecek olan Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü (GDPR) için, “Bazı yönlerden rehberlik edebilir.” dedi. Bu tüzüğe uymayan kuruluşlar, gelirlerinin % 4'üne kadar ağır para cezalarıyla karşı karşıya kalabilir. Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü (GDPR) yürürlükte olsaydı, Facebook, bu tür cezalardan kaçınmak için, son ABD seçimlerinden önce farkında olduğu anda, veri sızıntısı konusunda yetkilileri bilgilendirmek zorunda kalacaktı.”

Quintarelli, “Etkili rekabet, dijital alandaki biyoçeşitliliği arttırmak ve savunmak için güçlü bir araç” dedi. Ve ekledi, GDPR, “Bir kullanıcının bir operatörden diğerine telefon profilimizi, cep telefonu numaramızı taşırken yaptığımız gibi, bir kullanıcının profilini bir servis sağlayıcıdan diğerine taşıyabilen profil taşınabilirliği kavramını tanıtır.”

Ancak, “kendi profil verilerimize bu sahiplenme biçimi kesinlikle yeterli değildir.” diyor Quintarelli ve devam ediyor,  Önemli olan, "bağlantı": profilimizi taşıdığımız operatör, çevrimiçi arkadaşlarımızla bağlantımızı kaybetmemek için kaynak operatörüne bağlı olmalıdır. Bu, bugün Web mucidi Tim Berners-Lee tarafından geliştirilen IPFS ve Solid gibi teknolojiler sayesinde mümkün.” 

Viyana Ekonomi ve İşletme Üniversitesi (WU) profesörü ve Yönetim Bilişim Sistemleri Enstitüsü Başkanı Sarah Spiekermann, Facebook'ta görülen suistimaller konusunda uzun süredir uyarıda bulunan, çevrimiçi gizliliğin öncülerinden biridir. Çevrimiçi kimliklerimizin hedefli reklam, politik propaganda, kamu ve kişisel gözetleme veya diğer hararetli amaçlarla ilgili ticarî konularda küresel bir otorite olan Spiekermann, “kişisel veri piyasaları”nı aşma ihtiyacı olduğunu vurguluyor.

 Sarah Spiekermann, bana, “Dünya Ekonomik Forumu, kişisel verileri yeni bir varlık sınıfı olarak tartışmaya başladıktan sonra 2011'de, “kişisel veri piyasaları, kişisel verilerin dijital ekonominin 'yeni petrolü' olduğu kadar siyasetin de 'yeni petrol' olabileceği düşüncesiyle büyüdü.” dedi. Sonuç olarak, “Binlerce şirket, artık herhangi bir çevrimiçi etkinlikten veri toplayan ve dijital ortama girişlerinin yaklaşık 36 saniyesinde çevrimiçi veya mobil kullanıcılara hedeflenmiş içerik sağlayan bir dijital bilgi değer zincirine dahil oluyor. Verilerimizi herhangi bir amaç için toplayan ve kullanan sadece Facebook ve Google, Apple veya Amazon değil" diyor. “Acxiom veya Oracle BlueKai tarafından işletilenler gibi ‘Veri yönetimi platformları', yüz milyonlarca kullanıcı hakkında binlerce kişisel özelliğe ve sosyo-psikolojik profile sahiptir."

Spiekermann, “kişisel veri piyasaları ve bunların içindeki verilerin mevcut haliyle kullanılmasının yasaklanması gerektiğini” düşünürken, Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü (GDPR)'nün  “dünyanın dört bir yanındaki kişisel veri paylaşım uygulamalarını sorgulamak için iyi bir motivasyon kaynağı olduğunu” düşünüyor. Ayrıca, “gizlilik dostu çevrimiçi hizmetlerin zengin bir ekosisteminin yükselmeye ve çalışmaya başladığına" dikkat çekiyor. Bir WU lisansüstü öğrencisi tarafından yapılan bir araştırma “en iyi çevrimiçi hizmetlerimizin (Google, Facebook veya Apple gibi) veri toplama uygulamalarını karşılaştırdı ve onları yeni gizlilik dostu rakipleriyle karşılaştırdılar." diyor.  Bu çalışma, “herkese yerinde hizmet geçişi için bir şans veriyor” diyor.

Facebook’un muazzam lobi gücü bugüne kadar çoğunlukla Quintarelli, Spiekermann ve diğer kampanyacıların pratik fikirlerini savundu, ancak son skandal, eylemsizliğin demokrasinin bir ürünü olduğu tehdidine karşı halkın gözlerini açtı.

AB, yeni gizlilik standartları ve çevrimiçi kişisel veri pazarlamacılarının daha fazla vergilendirilmesi önerisiyle Facebook'taki beğenilerin kötüye kullanımına verdiği tepki ile başı çekmiştir. Yine de daha fazlası gerekli ve uygulanabilirdir. Quintarelli, Spiekermann ve çevrimiçi ahlak ustaları, bize şeffaf, adil, demokratik ve kişisel haklara saygılı bir İnternet için pratik bir yol sunuyor.

Jeffrey D. Sachs, 12 Nisan 2018, New York, Project Syndicate

Jeffrey D. Sachs, Columbia Üniversitesi'nde Sürdürülebilir Kalkınma, Sağlık Politikası ve Yönetimi Profesörü , Sürdürülebilir Kalkınma ve BM Sürdürülebilir Kalkınma Çözümleri Ağı Columbia Merkezi Direktörüdür. Kitapları Yoksulluğun Sonu, Ortak Zenginlik, Sürdürülebilir Kalkınma Çağı ve son olarak Yeni Amerikan Ekonomisini İnşa Etmeyi içermektedir.)





Seçkin Deniz, 01.05.2018, Sonsuz Ark, Çeviri

Çeviriler ve Yansımalar




Not: Çeviri programları kullanılarak İngilizce'den çevrilmiştir.




Sonsuz Ark'tan
  1. Sonsuz Ark'ta yayınlanan yazılardan yazarları sorumludur. 
  2. Sonsuz Ark linki verilerek kısmen alıntı yapılabilir.
  3. Sonsuz Ark yayınları Sonsuz Ark Manifestosu'na aykırı yayın yapan sitelerde yayınlanamaz.
Yorum Gönder

Seçkin Deniz Twitter Akışı